องค์การบริหารส่วนจังหวัดพะเยา

OpenData
ชุดข้อมูลเปิดภาครัฐ

แพลตฟอร์มเผยแพร่ข้อมูลสาธารณะ เพื่อความโปร่งใส ตรวจสอบได้
และเปิดโอกาสให้ประชาชนนำข้อมูลไปใช้ประโยชน์

ระบบนี้คืออะไร?

OpenData อบจ.พะเยา คือระบบสารสนเทศเพื่อ เปิดเผยข้อมูลขององค์การบริหารส่วนจังหวัดพะเยา ให้ประชาชน ภาคเอกชน และหน่วยงานภายนอกเข้าถึงได้อย่างอิสระ ครอบคลุมทั้ง ชุดข้อมูลเปิด (Open Dataset) แผนพัฒนาท้องถิ่น งบประมาณ โครงการ และสัญญา โดยสามารถดาวน์โหลดหรือเชื่อมต่อผ่าน API ได้หลายรูปแบบ

ความโปร่งใส ความรับผิดชอบ การมีส่วนร่วม ข้อมูลเชิงโครงสร้าง Open Government Data

เป้าหมายหลักของระบบ

เปิดข้อมูลสาธารณะ

เผยแพร่ชุดข้อมูลของ อบจ. ให้ดาวน์โหลดได้ฟรี ไม่ต้องลงทะเบียน

ติดตามแผนและงบประมาณ

แสดงแผนพัฒนาท้องถิ่น 5 ปี รายการงบประมาณ และโครงการอย่างละเอียด

ตรวจสอบได้

ประชาชนสามารถตรวจสอบการใช้จ่ายงบประมาณและสัญญาโครงการได้

เชื่อมต่อข้อมูล

รองรับ API, RSS และมาตรฐาน Linked Data (RDF) สำหรับนักพัฒนา

โมดูลหลักในระบบ

หน้าหลัก — ชุดข้อมูลเปิด

แคตตาล็อกชุดข้อมูลทั้งหมด จัดหมวดหมู่ตามประเภท

  • ค้นหาและกรองด้วย Search Panes
  • ดาวน์โหลด 8 รูปแบบ
  • บันทึกสถิติการดาวน์โหลด
ไปยังชุดข้อมูลเปิด

แผนพัฒนาท้องถิ่น (พ.ศ. 2566–2570)

Dashboard วิเคราะห์แผนพัฒนา 5 ปี แบบ Interactive

  • กราฟงบประมาณรายปีและยุทธศาสตร์
  • กรองตามยุทธศาสตร์ / ประเภทแผน
  • แสดง KPI และรายละเอียดโครงการ
ไปยัง Dashboard

ข้อบัญญัติ รายการงบประมาณรายจ่าย

ข้อมูลรายจ่ายตามข้อบัญญัติงบประมาณประจำปี

  • แยกตามแผนงานและหมวดงบประมาณ
  • ครอบคลุมหลายปีงบประมาณ
  • ค้นหาและส่งออกข้อมูล
ดูรายจ่ายงบประมาณ

รายการโครงการในข้อบัญญัติงบประมาณ

รายละเอียดโครงการที่อยู่ในข้อบัญญัติงบประมาณ อบจ.พะเยา

  • รายชื่อโครงการและวงเงิน
  • จัดกลุ่มตามแผนงาน
  • ส่งออกและวิเคราะห์ข้อมูล
ดูรายการโครงการ

โครงการก่อหนี้ผูกพัน / ลงนามสัญญา

ติดตามโครงการที่มีการก่อหนี้ผูกพันหรือลงนามในสัญญาแล้ว

  • ข้อมูลสัญญาและมูลค่า
  • ตรวจสอบภาระผูกพัน
  • เพิ่มความโปร่งใสทางการเงิน
ดูสัญญาโครงการ

สถิติการเข้าใช้งานระบบ

ติดตามการใช้งานและความนิยมของข้อมูล

  • จำนวนผู้เข้าชมรายวัน/รายเดือน
  • สถิติการดาวน์โหลดแต่ละรูปแบบ
  • กราฟแสดงแนวโน้มการใช้งาน
ดูสถิติ

ระบบจัดการ (สำหรับเจ้าหน้าที่)

ส่วนผู้ดูแลระบบสำหรับเจ้าหน้าที่ อบจ.

  • จัดการชุดข้อมูล (เพิ่ม/แก้ไข/ลบ)
  • อัปโหลดข้อมูลจาก Excel
  • จัดการผู้ใช้งานระบบ
เข้าสู่ระบบผู้ดูแล

รูปแบบการส่งออกข้อมูล (Export Formats)

JSON CSV Excel XML RDF RDF-LD API RSS

ข้อมูล Machine Readable — ข้อดี ข้อเสีย และมาตรฐาน

Machine Readable (ข้อมูลที่เครื่องอ่านได้) คือข้อมูลที่จัดอยู่ในรูปแบบโครงสร้าง ซึ่งซอฟต์แวร์ ระบบ API หรือ Harvester สามารถประมวลผลอัตโนมัติได้โดยไม่ต้องแปลงด้วยมือ ต่างจาก Human Readable เช่น PDF สแกน หรือรูปภาพ ที่มนุษย์อ่านได้แต่เครื่องนำไปใช้ต่อยาก ระบบ OpenData อบจ.พะเยาออกแบบให้เก็บข้อมูลใน MySQL แบบตาราง และเผยแพร่ผ่าน JSON, CSV, XML, API, RDF และ RSS ตามหลัก Open Government Data ของไทย

เปรียบเทียบรูปแบบข้อมูล

Machine Readable

  • CSV, JSON, XML, API, RDF
  • ข้อมูลมีโครงสร้าง แถว–คอลัมน์ ชัดเจน
  • เครื่องอ่านและประมวลผลได้ทันที
  • เชื่อมต่อ Dashboard, CKAN Harvest ได้
  • นำไปวิเคราะห์ รวมข้อมูล สร้างแอปต่อได้

Human Readable เท่านั้น

  • PDF สแกน, รูปภาพ, เอกสาร Word ล็อกฟอร์แมต
  • อ่านได้ด้วยตา แต่ดึงข้อมูลอัตโนมัติยาก
  • ต้องคีย์ข้อมูลใหม่หรือ OCR ก่อนใช้งาน
  • ไม่เหมาะกับ Harvest / API / Data Integration
  • ต้นทุนการนำกลับมาใช้ซ้ำสูงกว่า

ข้อดีและข้อเสียของการจัดเก็บแบบ Machine Readable

ข้อดี

  • นำกลับมาใช้ซ้ำได้ — ประชาชน ภาคเอกชน และหน่วยงานอื่นใช้ข้อมูลต่อได้โดยไม่ต้องขอซ้ำ
  • โปร่งใสและตรวจสอบได้ — เปรียบเทียบ วิเคราะห์ และติดตามการเปลี่ยนแปลงได้ง่าย
  • เชื่อมระบบอัตโนมัติ — รองรับ API, RSS, CKAN Harvest และ Dashboard ภายในองค์กร
  • ลดต้นทุนระยะยาว — ลดการคีย์ข้อมูลซ้ำและการจัดทำรายงานด้วยมือ
  • สอดคล้องมาตรฐานรัฐ — ตรงกับเกณฑ์ GDCatalog, data.go.th และ Open Data 5 ดาว
  • เปิดโอกาสนวัตกรรม — นักพัฒนาสร้างแอป แผนที่ หรือวิเคราะห์เชิงลึกจากข้อมูลดิบ

ข้อเสีย / ข้อจำกัด

  • ต้องจัดโครงสร้างล่วงหน้า — กำหนดฟิลด์ ชนิดข้อมูล และรูปแบบให้สม่ำเสมอ
  • ต้องการทักษะเทคนิค — การใช้ API/JSON อาจยากสำหรับผู้ใช้ทั่วไปที่ไม่คุ้นเทคโนโลยี
  • คุณภาพขึ้นกับการป้อนข้อมูล — ข้อมูลซ้ำ ค่าว่าง หรือรหัสไม่ตรงมาตรฐานส่งผลต่อการใช้งาน
  • ไม่แทนเอกสารอ่านง่ายทั้งหมด — บางครั้งยังต้องมี PDF/รายงานสรุปสำหรับมนุษย์อ่านควบคู่กัน
  • ต้องคำนึงถึงความปลอดภัย — ข้อมูลส่วนบุคคลหรือความลับต้องกรองก่อนเผยแพร่
  • ต้นทุนเริ่มต้น — การออกแบบ schema, metadata และระบบ export ต้องลงทุนก่อน

ระดับความเปิดของข้อมูล (5-Star Open Data)

ดาวที่ 1

เผยแพร่บนเว็บ (PDF, รูป)

★★
ดาวที่ 2

ไฟล์โครงสร้าง (Excel, CSV)

★★★
ดาวที่ 3

รูปแบบเปิด ไม่ล็อก (CSV, JSON, XML)

★★★★
ดาวที่ 4

ใช้ URI อ้างอิง + RDF/Linked Data

★★★★★
ดาวที่ 5

เชื่อมโยงข้อมูลข้ามชุด (Linked Open Data)

เกณฑ์มาตรฐานการจัดเก็บข้อมูล Machine Readable

1

โครงสร้างข้อมูล (Structured Data)

เก็บเป็นตาราง มีหัวคอลัมน์ (schema) ชัดเจน แยกระหว่างข้อมูลกับ metadata ไม่ฝังในเอกสารรูปภาพ

2

รูปแบบเปิด (Open Format)

ใช้ CSV, JSON, XML, API — หลีกเลี่ยงไฟล์ล็อกฟอร์แมตเฉพาะเจาะจง ไม่ต้องซื้อซอฟต์แวร์เพื่ออ่าน

3

การเข้ารหัสอักขระ UTF-8

รองรับภาษาไทยและอักขระพิเศษ ป้องกันตัวอักษรเพี้ยนเมื่อ export หรือ harvest

4

Metadata ครบถ้วน

ระบุชื่อชุดข้อมูล คำอธิบาย องค์กร หมวดหมู่ แท็ก สัญญาอนุญาต และวันที่แก้ไขล่าสุด ตามมาตรฐาน CKAN

5

ความสม่ำเสมอของฟิลด์

ใช้ชื่อคอลัมน์ รหัสอ้างอิง และหน่วยวัดเดียวกันทุกชุดข้อมูล ไม่เปลี่ยนความหมายโดยไม่แจ้ง

6

การเข้าถึงผ่าน API / Resource URL

มี URL ถาวรสำหรับดาวน์โหลดและเรียกข้อมูล เช่น export.php?RPTYPE=7&REPORT=…

7

คุณภาพข้อมูล (Data Quality)

ตรวจสอบค่าว่าง ข้อมูลซ้ำ ความถูกต้องของตัวเลขและวันที่ก่อนเผยแพร่สู่สาธารณะ

8

ธรรมาภิบาลข้อมูล

เปิดเฉพาะข้อมูลสาธารณะ ไม่รวมข้อมูลส่วนบุคคล/ความลับ ระบุสัญญาอนุญาต Open Data Common

9

การอัปเดตและติดตาม

บันทึกวันที่แก้ไข ติดตามสถิติการดาวน์โหลด และอัปเดต catalog กลางผ่าน Harvest เป็นระยะ

ระบบนี้ปฏิบัติตามหลักดังกล่าว: จัดเก็บข้อมูลใน MySQL แบบตาราง ส่งออกหลายรูปแบบ Machine Readable ผ่าน export.php กำหนด metadata ใน maindataset และเชื่อมต่อ catalog กลางผ่าน CKAN Harvest เพื่อให้ข้อมูลของ อบจ.พะเยา ค้นพบได้ ใช้ซ้ำได้ และเครื่องประมวลผลได้ ตามมาตรฐาน Open Government Data

โครงสร้างการทำงานของระบบ

สายการจัดการและจัดเก็บข้อมูล
เจ้าหน้าที่ อบจ.ผู้ดูแลข้อมูล
ระบบจัดการข้อมูลmanagedataset.php
MySQL Databaseจัดเก็บชุดข้อมูล
OpenData อบจ.พะเยาเว็บไซต์ภายในองค์กร
สายการเชื่อมต่อและเผยแพร่ข้อมูล
OpenData อบจ.พะเยาชุดข้อมูล + Export/API
ประชาชน / นักพัฒนาเข้าถึงข้อมูลสาธารณะ
ช่องทางเข้าถึงข้อมูล
ระบบ OpenData อบจ.พะเยาจัดเก็บและจัดการข้อมูลภายใน จากนั้นเชื่อมต่อและเผยแพร่ไปยัง data.go.th — องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น อบจ.พะเยา และ GDCatalog จังหวัดพะเยา (phayao.gdcatalog.go.th) ตามมาตรฐาน Open Government Data ของประเทศไทย พร้อมรองรับการ Export หลายรูปแบบและติดตามสถิติการใช้งานอัตโนมัติ

หลักการ Harvest และ Metadata (CKAN Open Data)

แพลตฟอร์ม GDCatalog และ data.go.th ใช้ซอฟต์แวร์ CKAN (Comprehensive Knowledge Archive Network) เป็นมาตรฐานจัดการชุดข้อมูลเปิดของภาครัฐ ระบบ OpenData อบจ.พะเยาทำหน้าที่เป็น แหล่งข้อมูลต้นทาง (Source) จัดทำ Metadata และ Resource URLs แล้วให้ CKAN Harvester บนระบบกลาง ดึง (Harvest) ข้อมูลคำอธิบายไปจัดแสดงในบัญชีข้อมูลจังหวัด/ประเทศ โดยผู้ใช้ยังดาวน์โหลดไฟล์จริงผ่านลิงก์ Resource ที่ชี้กลับมายัง export.php ของระบบนี้

1

จัดทำชุดข้อมูล

เจ้าหน้าที่อัปโหลด/แก้ไขผ่าน managedataset.php

2

สร้าง Metadata

บันทึกชื่อ หมวดหมู่ องค์กร และ Resource URLs

3

CKAN Harvester

ระบบกลางดึง metadata ตามรอบเวลา

4

Catalog กลาง

จัดเก็บใน GDCatalog / data.go.th

5

เข้าถึงสาธารณะ

ค้นหา ดาวน์โหลด หรือเรียก API

องค์ประกอบหลักตามมาตรฐาน CKAN

Dataset

ชุดข้อมูลหนึ่งรายการ มีชื่อ คำอธิบาย องค์กรเจ้าของ และสัญญาอนุญาต เทียบเท่าหนึ่งแถวใน maindataset

Resource

ไฟล์หรือบริการเข้าถึงข้อมูลจริง เช่น CSV, JSON, XML, API, RDF, RSS ผ่าน export.php

Organization

หน่วยงานเผยแพร่ — องค์การบริหารส่วนจังหวัดพะเยา (phayao_pao)

Group / Tag

จัดหมวดหมู่และแท็กค้นหา เช่น งบประมาณ แผนพัฒนาท้องถิ่น การบริการประชาชน

License

สัญญาอนุญาตการใช้งาน เช่น Open Data Common — ระบุว่าใช้งาน แก้ไข และเผยแพร่ต่อได้

Harvest Source

แหล่งปลายทางที่ลงทะเบียน URL ของระบบต้นทาง เพื่อให้ Harvester อัปเดต catalog อัตโนมัติ

การแมป Metadata: CKAN ↔ ระบบ OpenData อบจ.พะเยา

ฟิลด์ CKAN ความหมาย ในระบบนี้
name / id ตัวระบุชุดข้อมูล (slug) docid ในตาราง maindataset
title ชื่อชุดข้อมูลที่แสดงต่อสาธารณะ subcategory / ชื่อชุดข้อมูล
notes คำอธิบายรายละเอียดชุดข้อมูล maincategory, subtype และคำอธิบายประกอบ
organization องค์กรเจ้าของข้อมูล องค์การบริหารส่วนจังหวัดพะเยา
groups / tags หมวดหมู่และแท็กสำหรับค้นหา หมวดหมู่หลัก/รอง, ประเภทย่อย, แท็กธีม (เช่น งบประมาณ, แผนพัฒนา)
resources[].url ลิงก์ดาวน์โหลดหรือ API export.php?RPTYPE=…&REPORT={docdb}
resources[].format รูปแบบไฟล์/บริการ CSV, JSON, XLSX, XML, RDF, RDF-LD, API, RSS
metadata_modified วันที่แก้ไข metadata ล่าสุด อัปเดตเมื่อแก้ไขชุดข้อมูลใน managedataset.php
license_id สัญญาอนุญาตข้อมูลเปิด Open Data Common (ตามมาตรฐาน GDCatalog)
หลักการสำคัญ: Harvest ดึงเฉพาะ Metadata (ข้อมูลอธิบายชุดข้อมูล) ไปยัง Catalog กลาง ส่วนข้อมูลจริงยังอยู่ที่ MySQL ของระบบต้นทาง และถูกเผยแพร่ผ่าน Resource URL ทำให้มีแหล่งข้อมูลเดียว (Single Source of Truth) แต่ค้นพบได้จากหลายช่องทาง — opendata ภายใน, GDCatalog พะเยา และ data.go.th

เทคโนโลยีที่ใช้

PHP
MySQL / MariaDB
Bootstrap 5
DataTables
Chart.js
jQuery / AJAX
PhpSpreadsheet
Apache (XAMPP)